Boşanma prosesi necə aparılır?

Boşanma – ər-arvad arasında nikahın rəsmi qaydada ləğv edilməsidir. Azərbaycanda boşanma proseduru nikahın bağlanma və pozulma qaydalarını müəyyən edən Azərbaycan Respublikasının Ailə Məcəlləsi əsasında həyata keçirilir. Prosesin necə aparılması isə ailədə azyaşlı uşağın olub-olmamasından və tərəflər arasında razılığın mövcudluğundan asılıdır.

Bu məqalədə boşanmanın harada və necə rəsmiləşdirildiyi, məhkəmə mərhələsi, sənədlər, əmlak bölgüsü və aliment məsələləri aydın şəkildə izah olunur.

Boşanma hansı hallarda VVAQ vasitəsilə aparılır?

Əgər:

• Tərəflər qarşılıqlı razıdırsa,

• Azyaşlı övlad yoxdursa,

• Əmlak və digər mübahisələr mövcud deyilsə,

boşanma məhkəməsiz, birbaşa qeydiyyat orqanında həyata keçirilə bilər.

Bu halda müraciət Ədliyyə Nazirliyi sisteminə daxil olan VVAQ orqanına edilir və nikahın pozulması dövlət qeydiyyatına alınır.

Tələb olunan sənədlər:

• Şəxsiyyət vəsiqələri

• Nikah haqqında şəhadətnamə

• Birgə ərizə

Adətən 1 ay müddətində boşanma rəsmiləşdirilir.

Boşanma hansı hallarda məhkəmə yolu ilə aparılır?

Aşağıdakı hallarda boşanma mütləq məhkəmə vasitəsilə həyata keçirilir:

• Azyaşlı uşaq varsa

• Tərəflərdən biri boşanmaq istəmirsə

• Əmlak bölgüsü ilə bağlı mübahisə varsa

• Aliment və ya uşağın kiminlə qalacağı barədə razılıq yoxdursa

Məhkəmə prosesi ərizə təqdim edildikdən sonra başlanır.

Məhkəmə mərhələsi necə aparılır?

1. İddia ərizəsinin verilməsi – Rayon (şəhər) məhkəməsinə təqdim olunur.

2. Barışıq müddəti – Məhkəmə tərəflərə 1–3 ay barışıq vaxtı verə bilər.

3. Məhkəmə iclası – Uşağın mənafeyi, ailə vəziyyəti və tərəflərin arqumentləri araşdırılır.

4. Qərar – Nikahın pozulması barədə qərar çıxarılır.

Qərar qüvvəyə mindikdən sonra boşanma rəsmiləşdirilir.

Uşaq varsa boşanma necə aparılır?

Məhkəmə aşağıdakı məsələləri həll edir:

• Uşaq kiminlə qalacaq

• Aliment necə və nə qədər ödəniləcək

• Digər valideynin görüş hüququ

Uşağın maraqları əsas prioritet sayılır.

Aliment məsələsi necə həll olunur?

Aliment məsələsi boşanma prosesində və ya ayrıca iddia ilə həll edilə bilər. Qayda olaraq:

• 1 uşaq üçün – gəlirin 1/4 hissəsi

• 2 uşaq üçün – gəlirin 1/3 hissəsi

• 3 və daha çox uşaq üçün – gəlirin yarısı

Əgər sabit gəlir yoxdursa, sabit məbləğ müəyyən edilə bilər.

Əmlak bölgüsü necə aparılır?

Nikah dövründə əldə olunan əmlak birgə mülkiyyət hesab olunur və əsas prinsipə görə bərabər bölünür (50/50).

Lakin məhkəmə aşağıdakı halları nəzərə ala bilər:

• Uşaqların maraqları

• Tərəflərin maddi vəziyyəti

• Ailə büdcəsinə töhfə

Nikahdan əvvəl əldə olunan əmlak və miras fərdi mülkiyyət sayılır.

Boşanma nə qədər çəkir?

• VVAQ yolu ilə – təxminən 1 ay

• Məhkəmə yolu ilə – 2–6 ay (mübahisədən asılı olaraq daha uzun da çəkə bilər)

Dövlət rüsumu

Boşanma zamanı dövlət rüsumu ödənilir. Məhkəmə yolu ilə boşanmada rüsum və əlavə ekspertiza xərcləri yarana bilər.

Nəticə

Boşanma prosesi Azərbaycanda iki formada aparılır:

✔ Qarşılıqlı razılıq və uşaq yoxdursa – VVAQ vasitəsilə
✔ Mübahisə və ya uşaq varsa – məhkəmə yolu ilə

Proses zamanı uşağın mənafeyi, aliment, əmlak bölgüsü və digər hüquqi məsələlər məhkəmə tərəfindən araşdırılır və qərar verilir.

Murad Məmmədli

Onlayn.Media